Sayfalar geç açılıyor ama indirme hızın normal mi? Video akıcı oynuyor ama site adresini yazınca birkaç saniye boşluk mu oluyor? Bu tabloda suçlu genelde bağlantı hızın değil, DNS sunucun olur.
DNS, alan adlarını IP adresine çeviren telefon rehberi gibidir. Tarayıcıya "site.com" yazdığında bilgisayarın önce bu adresin IP karşılığını sorar. Cevap gelmeden hiçbir veri akmaz.
Yani dns değişimi hız kazandırır ama sınırlı bir alanda: tepki süresinde. 50 Mbit hattını 100 Mbit yapmaz, sayfaların "anında" açılma hissini iyileştirir.
Aşağıdaki tabloda öne çıkan seçenekleri özelliklerine göre karşılaştırdım. Hız sütunu için mutlak sayı vermiyorum, çünkü gecikme bulunduğun şehre ve operatöre göre değişir.
| Sunucu | Adres | Güçlü yanı | Zayıf yanı |
|---|---|---|---|
| Google Public DNS | 8.8.8.8 / 8.8.4.4 | Çok geniş önbellek, kararlı, Türkiye'de sunucu varlığı iyi | Sorgu verisi Google tarafında işlenir |
| Cloudflare | 1.1.1.1 / 1.0.0.1 | Genelde en düşük gecikme, gizlilik odaklı politika | Filtreleme yok (istiyorsan 1.1.1.2 sürümü var) |
| Quad9 | 9.9.9.9 | Zararlı alan adlarını engeller, güvenlik katmanı sağlar | Bazı bölgelerde gecikme daha yüksek olabilir |
| Operatör DNS'i (Türk Telekom, Superonline vb.) | Modemden otomatik gelir | Fiziksel olarak en yakın, boş saatlerde çok hızlı | Yoğun saatte yavaşlayabilir, yönlendirme yapabilir |
| AdGuard DNS | 94.140.14.14 | Reklam ve izleyicileri DNS seviyesinde keser | Bazı siteler eksik yüklenebilir |
Önemli nokta: "En hızlı DNS" diye evrensel bir cevap yok. Ankara'da 1.1.1.1 önde çıkarken, başka bir ildeki başka bir altyapıda operatör DNS'i daha iyi sonuç verebilir. Bu yüzden ölçmek şart.
Daha detaylı bir karşılaştırma istiyorsan GRC DNS Benchmark gibi ücretsiz bir araç, onlarca sunucuyu tek tek deneyip sıralı liste verir. Kurulum gerektirmez, tek dosya çalışır.
Tek tek cihaz ayarlamak yerine modemin DHCP ayarlarından DNS girersen evdeki tüm cihazlar otomatik olarak yeni sunucuyu kullanır. Modem arayüzüne girme adımlarını bilmiyorsan, router kurulumu ve temel ayarlar konusunu anlatan rehber işini görür. Kablosuz tarafta da kopmalar varsa, WiFi sinyalini güçlendirme ipuçlarına ayrıca göz atmakta fayda var; DNS ile sinyal kalitesi ayrı sorunlardır.