Yeni bir modem ya da router aldınız. Kutuyu açtınız, içinde birkaç kablo, bir adaptör ve kimsenin okumadığı bir kılavuz var. İyi haber: router setup işlemi göründüğünden çok daha basit. Kötü haber: varsayılan ayarlarla bırakılan bir cihaz, hem yavaş hem güvensiz çalışır.
Aşağıda kurulumu baştan sona, sırayla anlatıyorum. Her adımı kendi başınıza yapabilirsiniz; teknik bilgi gerekmiyor.
Sorun ne?
Çoğu kullanıcı cihazı prize takar, arkasındaki etikette yazan şifreyle WiFi'ye bağlanır ve işi bitmiş sayar. Bu yaklaşımın üç sonucu var:
Yönetim paneli şifresi hâlâ "admin/admin" olarak kalır. Ağınıza bağlanan herkes ayarları değiştirebilir.
Router, uygun olmayan bir kanal ve frekans bandında çalışır. Komşu ağlarla çakışır, hız düşer.
Firmware güncellenmez. Bilinen güvenlik açıkları aylarca açık kalır.
Kurulumu 20 dakika ayırıp doğru yapmak, sonradan yaşanacak "internet neden yavaş" sorunlarının büyük kısmını baştan engeller.
Adım 1: Fiziksel bağlantı
Router'ı evin merkezine yakın, yerden yüksek ve açık bir yere koyun. Dolap içi, TV arkası, metal raf: hepsi kötü tercih.
Adaptörü prize takın, cihazı açın.
İnternet hattını doğru porta bağlayın:
Fiber/kablo internet: Modemden gelen Ethernet kablosunu router'ın WAN (genelde mavi, ayrı renkte) portuna takın.
ADSL/VDSL: Telefon hattını DSL portuna takın. Splitter varsa hattı önce splitter'a bağlayın.
Işıkların stabil hale gelmesini bekleyin. Power ve WAN/DSL ışığı sabit yanmalı, kırmızı veya yanıp sönen durumda olmamalı.
Adım 2: Yönetim paneline giriş
Cihazın altındaki etikette panel adresi yazar. Yaygın adresler:
192.168.1.1 — çoğu Türkiye operatör modeminde
192.168.0.1 — bazı markalarda
192.168.1.254 veya 10.0.0.1 — ADSL cihazlarında
Adresi tarayıcının adres çubuğuna yazın, arama kutusuna değil. Kullanıcı adı ve şifre etiketin üzerinde yazılıdır. İlk girişte cihaz genelde bir kurulum sihirbazı açar; sihirbazı atlamayın, en hızlı yol o.
Adım 3: İnternet bağlantı tipi
Sihirbaz sizden bağlantı tipini isteyecek. Doğru seçim önemli:
Bağlantı tipi
Ne zaman seçilir
Gereken bilgi
PPPoE
ADSL/VDSL ve çoğu fiber abonelik
Operatörün verdiği kullanıcı adı ve şifre
DHCP / Dinamik IP
Kablo internet, ONT cihazı arkasına router takıldığında
Hiçbir şey, otomatik alır
Statik IP
Kurumsal hatlar, sabit IP hizmeti
IP, alt ağ maskesi, gateway, DNS
Hangisi olduğunu bilmiyorsanız önce DHCP deneyin. Bağlantı kurulmazsa PPPoE'ye geçin ve abonelik bilgilerinizi girin. Bu bilgiler faturada veya operatörün müşteri panelinde bulunur.
Adım 4: WiFi ağ adı ve şifre
Burası kurulumun en kritik kısmı.
SSID (ağ adı): Marka-model bilgisi içermeyen bir isim verin. "TP-Link_A4F2" yerine kendi seçtiğiniz nötr bir ad kullanın. Ad ve soyadınızı, daire numaranızı yazmayın.
Şifreleme:WPA3 varsa onu seçin. Yoksa WPA2-AES. WEP ve TKIP seçeneklerini asla kullanmayın; kırılmaları dakikalar sürer.
Şifre: En az 12 karakter. Büyük-küçük harf, sayı ve işaret karışımı olsun. Telefon numarası, doğum tarihi, "12345678" gibi kalıplardan uzak durun. Ürettiğiniz şifreyi akılda tutmak zorsa bir şifre yöneticisi kullanmak en pratik çözüm; bu konuda sitedeki güvenli şifre yönetimi rehberi işinizi kolaylaştırır.
WPS özelliğini kapatın. Kolaylık sağlıyor gibi görünse de ciddi bir zafiyet kaynağıdır.
2.4 GHz mi, 5 GHz mi?
2.4 GHz
5 GHz
Kapsama
Geniş, duvarları daha iyi geçer
Dar, duvarlarda zayıflar
Hız
Düşük
Yüksek
Girişim
Fazla (komşu ağlar, mikrodalga)
Az
Uygun kullanım
Uzak odalar, akıllı ev cihazları
Router'a yakın TV, bilgisayar, konsol
Öneri: iki bandı ayrı isimlerle yayınlayın (örneğin "EvAgi" ve "EvAgi_5G"). Böylece hangi cihazın nereye bağlandığını siz kontrol edersiniz. Otomatik birleştirme (band steering) bazı eski cihazlarda kopma sorunu çıkarır.
Adım 5: Güvenlik ve bakım ayarları
Panel şifresini değiştirin. WiFi şifresinden farklı olsun.
Firmware güncellemesi yapın. Ayarlar içinde "Sistem / Fir